Impact in implementatie
Hoe zorg je dat ideeën niet blijven hangen in plannen en PowerPoints, maar daadwerkelijk in beweging komen? Voor het Expertisecentrum Forensische Psychiatrie (EFP) ontwikkelden we een training over implementatie. Want een goed plan is één ding; het echt laten landen in de praktijk is iets anders.
Deelnemers gingen zelf aan de slag met verschillende werkvormen voor implementatie en verandering. Van creatieve brainstormtechnieken tot LEGO Vision Play. Door te ervaren, te experimenteren en te reflecteren ontdekten zij hoe ze energie, structuur en eigenaarschap kunnen brengen in hun eigen sessies en implementatietrajecten.
Vanuit doen naar begrijpen
Je kunt een werkvorm uitleggen. Maar pas als je hem zelf ervaart, begrijp je echt wat hij met een groep doet. Daarom stond deze training volledig in het teken van doen. In een hoog tempo maakten deelnemers kennis met verschillende werkvormen. En na elke oefening stonden we stil bij de vraag: wat gebeurde hier eigenlijk? Waar ontstond energie? En wanneer werkt zo’n werkvorm in de praktijk?
Ook een maatwerk training?Het Expertisecentrum Forensische Psychiatrie werkt aan een belangrijk vraagstuk: hoe zorgen we dat kennis, inzichten en interventies uit de forensische psychiatrie ook daadwerkelijk hun weg vinden naar de praktijk? Want juist in dit domein kan goede implementatie het verschil maken voor professionals, cliënten en de samenleving.
Daar ligt tegelijkertijd een uitdaging. Een goed plan of nieuwe werkwijze ontwikkelen is één ding: zorgen dat deze ook echt wordt toegepast is iets anders. Daarom ontwikkelden we een interactieve trainingsdag waarin deelnemers ontdekten hoe je implementatie kunt versterken met de juiste werkvormen en sessie-opbouw.
Eerst de mindset
We startten de dag met het creëren van de juiste mindset. Want voordat je met werkvormen aan de slag gaat, is het belangrijk dat deelnemers in een creatieve en open stand staan. Met korte oefeningen en een mini-college over creatief denken verkenden we wat er nodig is om ideeën te laten ontstaan en ontwikkelen. Denk aan het uitstellen van oordeel, het doorbreken van ‘ja-maar’-denken en het stimuleren van nieuwsgierigheid. Deelnemers reflecteerden daarbij ook op hun eigen implementatietrajecten en sessies, want welke mindset willen ze eigenlijk bij deelnemers oproepen?
Werkvormen in actie
Daarna volgde een werkvormenproeverij. In hoog tempo maakten deelnemers kennis met verschillende werkvormen die ingezet kunnen worden tijdens implementatie- en verandertrajecten. Van een Empathy Map om stakeholders beter te begrijpen tot creatieve brainstormtechnieken. Ook verkenden we het Veranderkwadrant en reflecteerden we samen op de vraag: wanneer werkt een werkvorm goed, en wanneer juist niet?
Door de werkvormen zelf te doen, ontdekten deelnemers niet alleen hoe ze werken, maar ook wat ze doen met energie, samenwerking en perspectief in een groep.
Bouwen met LEGO
In de middag stond een van onze favoriete werkvormen centraal: LEGO Purpose Play. Met LEGO bouwden deelnemers hun ideeën, doelen of perspectieven letterlijk in modellen. Die fysieke representaties maakten het makkelijker om complexe gedachten te verwoorden en met elkaar in gesprek te gaan. Het resultaat: verrassende inzichten, nieuwe invalshoeken en vaak ook een flinke dosis energie in de groep. Naast LEGO werkten deelnemers ook met Keuzematrixen: praktische tools om ideeën met elkaar te prioriteren en samen keuzes te maken.
Van werkvorm naar sessie
De laatste stap van de dag draaide om toepassing. Want werkvormen zijn pas echt waardevol als je ze doelgericht inzet. Deelnemers gingen daarom aan de slag met het ontwerpen of verbeteren van hun eigen sessies. In kleine groepen bekeken ze bestaande sessieplannen en onderzochten ze hoe deze sterker, creatiever en energieker konden worden opgebouwd. Denk aan het toevoegen van een duidelijk thema, het variëren in werkvormen of het maken van scherpe keuzes wanneer tijd schaars is. Door elkaars plannen te verbeteren ontstonden nieuwe ideeën en praktische handvatten voor toekomstige implementatietrajecten en -sessies.
Met een rugzak vol tools
Aan het einde van de dag gingen deelnemers naar huis met een rugzak vol werkvormen, inzichten en inspiratie. Maar misschien nog belangrijker: ze ontdekten hoe je sessies ontwerpt die mensen echt in beweging brengen. Sessies die niet alleen ideeën opleveren, maar ook energie, eigenaarschap en concrete stappen richting implementatie; precies wat nodig is om kennis en innovaties in de forensische psychiatrie daadwerkelijk in de praktijk te laten landen.
